Dorpsstraat 1 t/m 11
Het beeld van het begin van de Dorpsstraat is door de jaren heen behoorlijk veranderd en toch nog voor een groot deel hetzelfde gebleven. Veel panden hebben dan ook een flink stukje historie. Dit venster beschrijft in het kort de geschiedenis van Dorpsstraat 1 tot en met 11.
Dorpsstraat 1
Wanneer het pand op de hoek precies gebouwd werd, is niet bekend, maar er werd vóór 1800 al in vergaderd. Waarschijnlijk was het toen een café en kruidenierswinkel. In ieder geval was het tussen 1811 en 1832 van Antony Klomp jr, die burgemeester van Heino was en hier alle functies uitoefende die er toen bij hoorden, zoals de burgerlijke stand, het secretariaat en aanvankelijk ook die van gemeenteontvanger. Het werd toen de Maire genoemd. In feite was het dus het eerste gemeentehuis én het eerste postkantoor van Heino!
Na 1890 waren na elkaar twee schilders D. Knippenberg en Jan Delmte inwonend in het pand. Beiden hadden personeel. Er was ook een postkantoor gehuisvest, dus de ruimte was beperkt.
Rond 1900 werd het pand afgebroken en kwam er nieuwbouw op de hoek. Tussen het hoekhuis en Dorpsstraat 5 werd meteen een extra pand gebouwd. Bekende gebruikers van het pand op huisnummer 1 waren daarna kleermaker G.A.M. Vlierhuis, zijn zoon Harrie H. Vlierhuis en dochter Fien Vlierhuis, H. Steggink, die stoffen en naaimachines verkocht, en tot slot Erwin Otten met o.a. een filiaal van de Regiobank.
Dorpsstraat 3
Na de nieuwbouw in ongeveer 1900 verhuisde schilder Jan Delmte (zie Schildersbedrijf Delmte ) naar nummer 3, maar ook dat pand werd te klein en hij trok door naar Dorpsstraat 30 waar hij jarenlang woonde en zijn zaak had. Daarna kwam vrachtrijder Blom erin; hij bleef er tot halverwege 1917. Vanaf 1917 zat er 107 jaar lang een kapsalon die De Barbier heette, eerst van vader en zoon Hoppen, later van Afra Sinnige.
Dorpsstraat 5
De vroegst bekende bewoner van dit pand was Antony Overbeek in 1795, van beroep timmerman. Het huis had de naam Den Borrel en het kan dus haast niet anders of dit was ook een café. In 1866 kwam D.J. Scheppink in de zaak als tapper (caféhouder). Mevrouw Scheppink had er een belangrijke taak naast. Zij luidde driemaal per dag de kerkklokken van de Nicolaaskerk om aan te geven dat het om 6, 12 en 6 uur etenstijd was. Dat gebeurde met de hand en was dus zwaar werk. In de ruimte onder toren zaten soms gevangenen die ze ook verzorgde. Na haar overlijden kwam schoonzoon G. Lindeboom in het pand. Hij was schilder en zijn echtgenote Mina tapster en kruidenierster. Later was hun zoon G.W. Lindeboom hier ook schilder.
Andere bekende gebruikers waren rijwielhersteller W.H. Oud Ammerveld, die ook een taxibedrijf en een benzinepomp had, de fietsenzaak van Kleinlugtenbelt en een zaak van Hartholt, waar koelkasten, haarden en kachels werden verhandeld. Daarna kwam er jarenlang een bloemenzaak in, eerst van Wilco van Son en daarna van Ingrid Elshof, met de naam Fleurissant. Tussendoor zat er korte tijd Ardesch vloerbedekking.
Dorpsstraat 7/9/11
In het oorspronkelijke witte gebouw dat hier stond zaten oude jaarankers met het jaartal 1763. Dat betekent dat dit pand waarschijnlijk rond die tijd werd gebouwd. Het was toen één geheel.
In eerste instantie woonden er leden van de familie Klomp, o.a. Antony Klomp sr, waarvan zoon Antony Klomp jr de eerste burgemeester van Heino werd. Kort na de Franse tijd, zo rond 1815, was de bewoner Bernardus Klomp, schoenmaker, en het huis droeg de naam Het Ambacht. In 1832 werd het bewoond door Antonius Wieten die met de weduwe van Bernardus, Maria Klomp-Butink hertrouwd was. Dochter Johanna Klomp trouwde met Gerhardus Oortwijn, die broodbakker en grutter (kruidenier) was. Zo kwamen de Oortwijns in het pand terecht. De winkel annex bakkerij kreeg toen de naam De Bijenkorf. In 1899 kwam G.J. Kuiper als bakker in wat inmiddels Het Oortwijnhuis werd genoemd. Ook hij was een schoonzoon in de familie Klomp. Is het nog te volgen? Het komt erop neer dat vanaf het begin steeds nazaten van de familie Klomp het huis bewoonden.
Ergens tussen 1890 en 1910 werd het huis anders ingedeeld, waarschijnlijk verbouwd. Het bestond daarna uit drie woongedeelten en werd daarom ook genummerd Dorpsstraat 7-9-11. In 1921 kocht de Hervormde Diaconie het pand aan. De naam veranderde opnieuw, nu in Diaconiehuis (armenhuis).
Het pand was na de verbouwing geschikt om meerdere gezinnen te huisvesten en tot 1971 hebben er dan ook veel verschillende families gewoond in de drie verschillende woongedeelten.
In 1969 kocht de gemeente Heino het pand en in 1971 werd het afgebroken. Er waren grootse plannen voor een nieuw Marktplein dat het centrum van Heino moest vormen. De plannen lieten op zich wachten en er bleef lang een open plek tussen de bebouwing dat toen Het Gat van Heino werd genoemd. Uiteindelijk werd hier in 1988 de Munnikenhof gebouwd.
Een vim rijshout
Op de foto hierboven uit 1906 staat voor dan De Bijenkorf een boerenwagen met daarop een vim rijshout. Een vim of vimme is een oude rekenmaat. Een vim bevatte 104 bossen rijshout. Dat hout werd gebruikt voor de bakkersoven omdat het feller brandde dan dikker hout. Bij vrijwel elke boerderij stond vroeger een ‘riezemiete’ (rijshoutmijt) voor stoken onder de ‘kokkepot’ (kookpot). Daar werd de was en veevoer in gekookt.
In de bakkerij werd de rieze gebruikt om de oven te stoken. De lading werd op de zolder van de bakkerij gelost, omdat buiten bij het huis te weinig opslagruimte was.
Klik op dezelfde foto hieronder om nog meer over deze foto te lezen.
Uit de krant van 1971
Inmiddels is men in Heino begonnen met de afbraak van de voormalige diaconiehuisjes aan de Dorpsstraat tussen rijwielhandel Oud Ammerveld en hotel Blom. Die staan nl. op de plaats waar de doorbraak naar de Kampen moet komen, die zal uitmonden in een nieuw marktplein, dat samen met het huidige parkeerterrein en de westelijke baan van de rijksweg rond de Hervormde kerk het centrum van Heino moet vormen.
Colofon
Dorpsdata van de Vereniging voor Heemkunde 'Omheining'
Diverse kwartaalbladen en krantenknipsels van de Vereniging voor Heemkunde 'Omheining'
