Op 1 februari 1948 trad zuster Fenna Maatman in dienst bij het Groene Kruis in Heino. Thuiszorg zoals we dat nu kennen, bestond toen nog niet. In die tijd verzorgden kruisverenigingen de zieken thuis en stonden ze moeders bij tijdens de eerste dagen na de bevalling.
Zuster Maatman was in juli 1914 geboren in het Twentse Lattrop als dochter van L. Maatman en H. Kuipers. Ze was opgeleid in het Utrechtse Diaconessenhuis. In 1948 kwam ze naar Heino en groeide al snel uit tot één van de meest markante persoonlijkheden van het dorp.
Allesomvattende zorg met hart en handen
Het werk van zuster Maatman was in de beginjaren ontzettend breed en veelzijdig. Als de wijkverpleegkundige van het Groene Kruis was ze bekend bij jong en oud. Ze stond moeders bij tijdens de thuisbevalling en zorgde als baker voor de pasgeboren baby’s in hun eerste levensweken. Daarnaast verpleegde ze chronisch zieken en ouderen aan bed, verzorgde ze vakkundig wonden en diende ze injecties toe. Ook hield ze de gezondheid van opgroeiende kinderen scherp in de gaten en gaf ze jonge gezinnen belangrijk advies over hygiëne en voeding.
Door weer en wind
In haar beginjaren doorkruiste ze Heino en de wijde omgeving op de fiets, weer of geen weer. Later reed ze op een Solex bromfiets, waarvoor geld was ingezameld. Ze was een opvallende verschijning als ze met haar zware tas vol medische spullen op pad ging naar haar patiënten. Haar onvermoeibare inzet en sterke, maar bescheiden karakter maakten haar geliefd bij iedereen.
Wijkgebouw
In juli 1957 veranderde haar werkplek toen het Groene Kruis een eigen wijkgebouw met consultatiebureau opende. Vanaf dat moment hoefde de zuster niet altijd meer naar de mensen toe, maar kwamen moeders met hun jonge kinderen ook naar háár toe. Zuster Maatman trok zelf in op de bovenverdieping van dit nieuwe wijkgebouw. Daarvóór had ze onder andere ingewoond bij de familie G. Horsting aan de Bendijksweg 24.
'Wij een auto, zij een auto'
In 1958 kreeg dankzij een ludieke actie van de lokale KI-vereniging (Kunstmatige Inseminatie) het Groene Kruis een eigen auto tot zijn beschikking. De inseminatoren die zelf eerst met de motor reden, kregen een auto. Ze vonden dat zuster Maatman niet achter kon blijven. "Wij een auto, zij ook een auto!" En de auto kwam er!
12,5 jarige jubileum
Haar 12,5-jarig jubileum werd op 1 augustus 1960 groots gevierd tijdens een bijzondere bestuursbijeenkomst. Zuster Maatman werd flink in de bloemetjes gezet, in het bijzijn van haar trotse ouders uit Lattrop en haar zus uit Zwolle.
Een afscheid met een zilveren randje
In 1978 kwam dan toch het onvermijdelijke afscheid. Eigenlijk had ze er toen al vier jaar extra opzitten; haar hart lag simpelweg te veel bij het werk om eerder te stoppen. In september nam het hele dorp op uitbundige en spontane wijze afscheid van hun geliefde zuster Maatman. Als kroon op haar werk ontving zij de zilveren eremedaille in de Orde van Oranje-Nassau.
Voorafgaand aan de officiële receptie wachtte haar nog een enorme verrassing. Jannes Seine (van Seine Meubelen) bood haar en haar collega zuster Ruitenberg een rondvlucht aan. Zo kon ze haar geliefde werkgebied eens van boven bekijken. Toen het vliegtuigje boven het voetbalveld van Heino vloog, keek ze neer op een gigantisch spandoek met de tekst: "Bedankt zuster Maatman".
Zuster Maatman overleed op 26 maart 2008 op 93-jarige leeftijd in 'Het Wooldhuis' in Heino. Als een waar dorpsicoon laat ze een onuitwisbare en kleurrijke herinnering achter in de geschiedenis van Heino.
Colofon
Kwartaalblad Omheining, juni 2020, nummer 2
Kwartaal Omheining, december 1998, nummer 4
